වාර්ෂිකව මෙරටින් නව පිළිකා රෝගීන් 33,000කට ආසන්න සංඛ්යාවක් හඳුනාගන්නා අතර ඉන් 19,000කට ආසන්න සංඛ්යාවක් මරණයට පත් වන බව සෞඛ්ය අංශ අංශ සඳහන් කරයි.
පිළිකා රෝගීන් අතරින් බහුතරයක් මුඛ පිළිකා සහිත පිරිමි පාර්ශ්වය වන බවත් කාන්තාවන් අතර පියයුරු පිළිකාව ප්රමුඛතාවක් ගෙන ඇති බවත් සෞඛ්ය අමාත්යාංශය පවසයි.
මෙරට පිළිකා රෝග ව්යාප්තිය පාලනය හා වැළැක්වීම සඳහා ක්රියාත්මක වන ජාතික ප්රතිපත්ති සහ උපාය මාර්ගික සැලැස්ම පිළිබඳ සමාලෝචනයට ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානය නම් කළ විශේෂඥ කණ්ඩායම සෞඛ්ය හා ජනමාධ්ය අමාත්ය වෛද්ය නලින්ද ජයතිස්ස මහතාව පසුගියදා සෞඛ්ය අමාත්යාංශයේ දී හමු වී මේ තත්ත්වය සම්බන්ධයෙන් විශේෂ සාකච්ඡාවක් පවත්වන ලදි.
ලෝකයේ පිළිකා රෝගය පාලනය සඳහා සේවා සපයන ප්රමුඛ පෙළේ ආයතන 10ක් නියෝජනය වන පරිදි විශේෂඥයන් 19 දෙනෙකුගෙන් යුත් මෙම විශේෂඥ කණ්ඩායම සෞඛ්ය හා ජනමාධ්ය අමාත්යාංශයේ ඉල්ලීම පරිදි මෙරටට පැමිණි දෙවැනි අවස්ථාව මෙය වේ.
එම විශේෂඥ කණ්ඩායම පිළිකා රෝගය ව්යාප්තිය පාලනය හා වැළැක්වීම සඳහා ගතයුතු ඉදිරි සැලසුම් සහ යෝජනා පිළිබඳව අමාත්යවරයා දැනුම්වත් කළ අතර පිළිකා රෝගය පාලනය සඳහා ගතහැකි කඩිනම් ක්රියාමාර්ග පිළිබඳ පූර්ණ අවධානයක් යොමු කරමින් මෙම සාකච්ඡාව සිදුකෙරිණි.
පිළිකා ඖෂධ සහ භෞතික සම්පත් සංවර්ධනය පිළිබඳව ද මෙහිදී විශේෂ අවධානය යොමු කෙරිණි.
පිළිකා රෝගයේ බලපෑම සමාලෝචනය කරමින් ජාත්යන්තර පරමාණුක බලශක්ති ඒජන්සිය (IAEA), පිළිකා පිළිබඳ පර්යේෂණ සඳහා වූ ජාත්යන්තර නියෝජිතායතනය (IARC) සහ ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානය (WHO) යනාදී සමීප සහයෝගිතා ආයතන මඟින් සපයා ගතහැකි වැඩසටහන්ගත සහාය සහ උපදේශන සේවා සඳහා අවස්ථා හඳුනාගැනීම පිළිබඳව ද මෙහිදී වැඩිදුරටත් සාකච්ඡා කරනු ලැබීය.
මෙරට 2020 සිට 2024 දක්වා කාල පරිච්ඡේදයේ ක්රියාත්මක වූ පිළිකා මර්දන වැඩසටහන අධ්යයනය කළ මෙම විශේෂඥ කණ්ඩායම පිළිකා ආශ්රිත ප්රතිපත්ති සහ වැඩසටහන් අධීක්ෂණය කිරීම සඳහා අන්තර් අමාත්යාංශ යන්ත්රණයක් පිහිටුවීම, වතු කම්කරුවන්, ධීවරයින් සහ ගොවියන් ඉලක්ක කරගත් වැඩසටහන් කඩිනමින් ආරම්භ කිරීම, ගැබ්ගෙල පිළිකා තුරන් කිරීම සඳහා මාත්රා දෙකකින් කාන්තාවන්ට පමණක් ලබාදෙන එන්නත තනි මාත්රාවක් බැඟින් කාන්තා සහ පිරිමි දෙපාර්ශ්වයටම ලබාදීම, ජාතික පිළිකා මර්දන වැඩසටහන විධිමත් කිරීම සහ ශක්තිමත් කිරීම, ඖෂධ සහ ඊට අදාළ ප්රතිකාර සේවාවන් ශක්තිමත් කිරීම, 2025-2035 ජාතික සෞඛ්ය උපායමාර්ගික ප්රධාන සැලැස්මට පිළිකා මර්දන වැඩසටහන ද අනුගත කර බලාත්මක කිරීම යනාදී නිර්දේශ රැසක් මෙම කමිටුවෙන් ඉදිරිපත් කර ඇත.
මෙරට සෞඛ්ය සේවාව මුහුණ දෙන ප්රධාන අභියෝග අතරට පිළිකා රෝගී ප්රතිකාර සේවාවන් මූලික වන බවත් ජාතික හා අන්තර්ජාතික සහයෝගයන් ලබා ගනිමින් පිළිකා රෝගය ව්යාප්තිය පාලනය හා වැළැක්වීමට රජය ප්රමුඛත්වය දී කටයුතු කරන බවත් ඇමැතිවරයා පැවසුවේය.
මෙම අවස්ථාවට සෞඛ්ය හා ජනමාධ්ය නියෝජ්ය අමාත්ය හංසක විජේමුණි, ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානයේ මෙරට නියෝජිත ආචාර්ය අලාකා සිං, නියෝජ්ය අධ්යක්ෂ ජනරාල් බෝ නොවන රෝග විශේෂඥ වෛද්ය චම්පිකා වික්රමසිංහ මහත්ම මහත්මීන් ඇතුළු සෞඛ්ය හා ජනමාධ්ය අමාත්යාංශයේ නිලධාරීන් පිරිසක් එක්ව සිටියහ.